Anubhashya/Moola: Difference between revisions
Imported from pramati-sarvamoola XML (grantha.io importer v3) |
Imported from pramati-sarvamoola XML (grantha.io importer v3) |
||
| Line 4: | Line 4: | ||
<span id="gr-C1" class="gr-toc-anchor" data-level="1" data-title="प्रथमोध्यायः"></span> | <span id="gr-C1" class="gr-toc-anchor" data-level="1" data-title="प्रथमोध्यायः"></span> | ||
== प्रथमोध्यायः == | == प्रथमोध्यायः == | ||
{{VerseBlock | |||
| document_id = BSAB | |||
| chapter_id = BSAB_C01 | |||
| verse_id = BSAB_C01_V01 | |||
| verse_type = mantra | |||
| verse_text = विष्णुरेव विजिज्ञास्यः सर्वकर्ताऽगमोदितः। | |||
| verse_lines = विष्णुरेव विजिज्ञास्यः सर्वकर्ताऽगमोदितः।¦समन्वयादीक्षतेश्च पूर्णानन्दोऽन्तरः खवत्॥ १॥ | |||
}} | |||
{{VerseBlock | |||
| document_id = BSAB | |||
| chapter_id = BSAB_C01 | |||
| verse_id = BSAB_C01_V02 | |||
| verse_type = mantra | |||
| verse_text = प्रणेता ज्योतिरित्याद्यैः प्रसिद्धैरन्यवस्तुषु। | |||
| verse_lines = प्रणेता ज्योतिरित्याद्यैः प्रसिद्धैरन्यवस्तुषु।¦उच्यते विष्णुरेवैकः सर्वैः सर्वगुणत्वतः॥ २॥ | |||
}} | |||
{{VerseBlock | |||
| document_id = BSAB | |||
| chapter_id = BSAB_C01 | |||
| verse_id = BSAB_C01_V03 | |||
| verse_type = mantra | |||
| verse_text = सर्वगोऽत्ता नियन्ता च दृश्यत्वाद्युज्झितः सदा। | |||
| verse_lines = सर्वगोऽत्ता नियन्ता च दृश्यत्वाद्युज्झितः सदा।¦विश्वजीवान्तरत्वाद्यैर्लिङ्गैः सर्वैर्युतः स हि॥ ३॥ | |||
}} | |||
{{VerseBlock | |||
| document_id = BSAB | |||
| chapter_id = BSAB_C01 | |||
| verse_id = BSAB_C01_V04 | |||
| verse_type = mantra | |||
| verse_text = सर्वाश्रयः पूर्णगुणः सोऽक्षरः सन् हृदब्जगः। | |||
| verse_lines = सर्वाश्रयः पूर्णगुणः सोऽक्षरः सन् हृदब्जगः।¦सूर्यादिभासकः प्राणप्रेरको दैवतैरपि॥ ४॥ | |||
}} | |||
{{VerseBlock | |||
| document_id = BSAB | |||
| chapter_id = BSAB_C01 | |||
| verse_id = BSAB_C01_V05 | |||
| verse_type = mantra | |||
| verse_text = ज्ञेयो न वेदैः शूद्रादैः कम्पकोऽन्यश्च जीवतः। | |||
| verse_lines = ज्ञेयो न वेदैः शूद्रादैः कम्पकोऽन्यश्च जीवतः।¦पतित्वादिगुणैर्युक्तः तदन्यत्र च वाचकैः॥ ५॥ | |||
}} | |||
{{VerseBlock | |||
| document_id = BSAB | |||
| chapter_id = BSAB_C01 | |||
| verse_id = BSAB_C01_V06 | |||
| verse_type = mantra | |||
| verse_text = मुख्यतः सर्वशब्दैश्च वाच्य एको जनार्दनः। | |||
| verse_lines = मुख्यतः सर्वशब्दैश्च वाच्य एको जनार्दनः।¦अव्यक्तः कर्मवाच्यैश्च वाच्य एकोऽमितात्मकः॥ ६॥ | |||
}} | |||
{{VerseBlock | |||
| document_id = BSAB | |||
| chapter_id = BSAB_C01 | |||
| verse_id = BSAB_C01_V07 | |||
| verse_type = mantra | |||
| verse_text = अवान्तरं कारणं च प्रकृतिः शून्यमेव च। | |||
| verse_lines = अवान्तरं कारणं च प्रकृतिः शून्यमेव च।¦इत्याद्यन्यत्र नियतैरपि मुख्यतयोदितः।¦शब्दैरतोऽनन्तगुणो यच्छब्दा योगवृत्तयः॥ ७॥ | |||
}} | |||
<span id="gr-C2" class="gr-toc-anchor" data-level="1" data-title="द्वितीयोऽध्यायः॥"></span> | <span id="gr-C2" class="gr-toc-anchor" data-level="1" data-title="द्वितीयोऽध्यायः॥"></span> | ||
== द्वितीयोऽध्यायः॥ == | == द्वितीयोऽध्यायः॥ == | ||
{{VerseBlock | |||
| document_id = BSAB | |||
| chapter_id = BSAB_C02 | |||
| verse_id = BSAB_C02_V01 | |||
| verse_type = mantra | |||
| verse_text = श्रौतस्मृतिविरुद्धत्वात् स्मृतयो न गुणान् हरेः। | |||
| verse_lines = श्रौतस्मृतिविरुद्धत्वात् स्मृतयो न गुणान् हरेः।¦निषेद्धुं शक्नुयुर्वेदा नित्यत्वान्मानमुत्तमम्॥ १॥ | |||
}} | |||
{{VerseBlock | |||
| document_id = BSAB | |||
| chapter_id = BSAB_C02 | |||
| verse_id = BSAB_C02_V02 | |||
| verse_type = mantra | |||
| verse_text = देवतावचनादापो वदन्तीत्यादिकं वचः । | |||
| verse_lines = देवतावचनादापो वदन्तीत्यादिकं वचः ।¦नायुक्तवाद्यसन्नैव कारणं दृश्यते क्वचित् ॥ २॥ | |||
}} | |||
{{VerseBlock | |||
| document_id = BSAB | |||
| chapter_id = BSAB_C02 | |||
| verse_id = BSAB_C02_V03 | |||
| verse_type = mantra | |||
| verse_text = असज्जीवप्रधानादिशब्दा ब्रह्मैव नापरम्। | |||
| verse_lines = असज्जीवप्रधानादिशब्दा ब्रह्मैव नापरम्।¦वदन्ति कारणत्वेन क्वापि पूर्णगुणो हरिः॥ ३॥ | |||
}} | |||
{{VerseBlock | |||
| document_id = BSAB | |||
| chapter_id = BSAB_C02 | |||
| verse_id = BSAB_C02_V04 | |||
| verse_type = mantra | |||
| verse_text = स्वातन्त्र्यात् सर्वकर्तृत्वान्नायुक्तं तद्वदेच्छ्रुतिः। | |||
| verse_lines = स्वातन्त्र्यात् सर्वकर्तृत्वान्नायुक्तं तद्वदेच्छ्रुतिः।¦भ्रान्तिमूलतया सर्वसमयानामयुक्तितः॥४॥ | |||
}} | |||
{{VerseBlock | |||
| document_id = BSAB | |||
| chapter_id = BSAB_C02 | |||
| verse_id = BSAB_C02_V05 | |||
| verse_type = mantra | |||
| verse_text = न तद्विरोधाद्वचनं वैदिकं शङ्क्यतां व्रजेत्। | |||
| verse_lines = न तद्विरोधाद्वचनं वैदिकं शङ्क्यतां व्रजेत्।¦आकाशादिसमस्तं च तज्जं तेनैव लीयते॥ ५ ॥ | |||
}} | |||
{{VerseBlock | |||
| document_id = BSAB | |||
| chapter_id = BSAB_C02 | |||
| verse_id = BSAB_C02_V06 | |||
| verse_type = mantra | |||
| verse_text = सोऽनुत्पत्तिलयः कर्ता जीवः तद्वशगः सदा। | |||
| verse_lines = सोऽनुत्पत्तिलयः कर्ता जीवः तद्वशगः सदा।¦तदाभासो हरिः सर्वरूपेष्वपि समः सदा॥ .६॥ | |||
}} | |||
{{VerseBlock | |||
| document_id = BSAB | |||
| chapter_id = BSAB_C02 | |||
| verse_id = BSAB_C02_V07 | |||
| verse_type = mantra | |||
| verse_text = मुख्यप्राणश्चेन्द्रियाणि देहश्चैव तदुद्भवः। | |||
| verse_lines = मुख्यप्राणश्चेन्द्रियाणि देहश्चैव तदुद्भवः।¦मुख्यप्राणवशे सर्वं स विष्णोर्वशगः सदा॥ ७॥ | |||
}} | |||
{{VerseBlock | |||
| document_id = BSAB | |||
| chapter_id = BSAB_C02 | |||
| verse_id = BSAB_C02_V08 | |||
| verse_type = mantra | |||
| verse_text = सर्वदोषोज्झितः तस्माद् भगवान् पुरुषोत्तमः। | |||
| verse_lines = सर्वदोषोज्झितः तस्माद् भगवान् पुरुषोत्तमः।¦उक्ता गुणाश्चाविरुद्धास्तस्य वेदेषु सर्वशः॥ ८॥ | |||
}} | |||
<span id="gr-C3" class="gr-toc-anchor" data-level="1" data-title="तृतीयोऽध्यायः॥"></span> | <span id="gr-C3" class="gr-toc-anchor" data-level="1" data-title="तृतीयोऽध्यायः॥"></span> | ||
== तृतीयोऽध्यायः॥ == | == तृतीयोऽध्यायः॥ == | ||
{{VerseBlock | |||
| document_id = BSAB | |||
| chapter_id = BSAB_C03 | |||
| verse_id = BSAB_C03_V01 | |||
| verse_type = mantra | |||
| verse_text = शुभेन कर्मणा स्वर्गं निरयं च विकर्मणा। | |||
| verse_lines = शुभेन कर्मणा स्वर्गं निरयं च विकर्मणा।¦मिथ्याज्ञानेन च तमो ज्ञानेनैव परं पदम्॥ १॥ | |||
}} | |||
{{VerseBlock | |||
| document_id = BSAB | |||
| chapter_id = BSAB_C03 | |||
| verse_id = BSAB_C03_V02 | |||
| verse_type = mantra | |||
| verse_text = याति तस्माद्विरक्तः सन् ज्ञानमेव समाश्रयेत्। | |||
| verse_lines = याति तस्माद्विरक्तः सन् ज्ञानमेव समाश्रयेत्।¦सर्वावस्थाप्रेरकश्च सर्वरूपेष्वभेदवान्॥ २॥ | |||
}} | |||
{{VerseBlock | |||
| document_id = BSAB | |||
| chapter_id = BSAB_C03 | |||
| verse_id = BSAB_C03_V03 | |||
| verse_type = mantra | |||
| verse_text = सर्वदेशेषु कालेषु स एकः परमेश्वरः। | |||
| verse_lines = सर्वदेशेषु कालेषु स एकः परमेश्वरः।¦तद्भक्तितारतम्येन तारतम्यं विमुक्तिगम्॥ ३॥ | |||
}} | |||
{{VerseBlock | |||
| document_id = BSAB | |||
| chapter_id = BSAB_C03 | |||
| verse_id = BSAB_C03_V04 | |||
| verse_type = mantra | |||
| verse_text = सच्चिदानन्द आत्मेति मानुषैस्तु सुरेश्वरैः। | |||
| verse_lines = सच्चिदानन्द आत्मेति मानुषैस्तु सुरेश्वरैः।¦यथाक्रमं बहुगुणैर्ब्रह्मणा त्वखिलैर्गुणैः॥ ४॥ | |||
}} | |||
{{VerseBlock | |||
| document_id = BSAB | |||
| chapter_id = BSAB_C03 | |||
| verse_id = BSAB_C03_V05 | |||
| verse_type = mantra | |||
| verse_text = उपास्यः सर्वदेवैश्च सर्वैरपि यथा बलम्। | |||
| verse_lines = उपास्यः सर्वदेवैश्च सर्वैरपि यथा बलम्।¦ज्ञेयो विष्णुर्विशेषस्तु ज्ञाने स्यादुत्तरोत्तरम्॥ ५॥ | |||
}} | |||
{{VerseBlock | |||
| document_id = BSAB | |||
| chapter_id = BSAB_C03 | |||
| verse_id = BSAB_C03_V06 | |||
| verse_type = mantra | |||
| verse_text = सर्वेऽपि पुरुषार्थास्युः ज्ञानादेव न संशयः। | |||
| verse_lines = सर्वेऽपि पुरुषार्थास्युः ज्ञानादेव न संशयः।¦न लिप्यते ज्ञानावांश्च सर्वदोषैरपि क्वचित्॥ ६॥ | |||
}} | |||
{{VerseBlock | |||
| document_id = BSAB | |||
| chapter_id = BSAB_C03 | |||
| verse_id = BSAB_C03_V07 | |||
| verse_type = mantra | |||
| verse_text = गुणदोषैः सुखस्यापि वृद्धिह्रासौ विमुक्तिगौ। | |||
| verse_lines = गुणदोषैः सुखस्यापि वृद्धिह्रासौ विमुक्तिगौ।¦नृणां सुराणां मुक्तौ तु सुखं क्लृप्तं यथाक्रमम्॥ ७॥ | |||
}} | |||
<span id="gr-C4" class="gr-toc-anchor" data-level="1" data-title="चतुर्थोऽध्यायः॥"></span> | <span id="gr-C4" class="gr-toc-anchor" data-level="1" data-title="चतुर्थोऽध्यायः॥"></span> | ||
== चतुर्थोऽध्यायः॥ == | == चतुर्थोऽध्यायः॥ == | ||
{{VerseBlock | |||
| document_id = BSAB | |||
| chapter_id = BSAB_C04 | |||
| verse_id = BSAB_C04_V01 | |||
| verse_type = mantra | |||
| verse_text = विष्णुर्ब्रह्म तथाऽदातेत्येवं नित्यमुपासनम्। | |||
| verse_lines = विष्णुर्ब्रह्म तथाऽदातेत्येवं नित्यमुपासनम्।¦कार्यमापद्यपि ब्रह्म तेन यात्यपरोक्षताम्॥ १॥ | |||
}} | |||
{{VerseBlock | |||
| document_id = BSAB | |||
| chapter_id = BSAB_C04 | |||
| verse_id = BSAB_C04_V02 | |||
| verse_type = mantra | |||
| verse_text = प्रारब्धकर्मणोऽन्यस्य ज्ञानादेव परिक्षयः। | |||
| verse_lines = प्रारब्धकर्मणोऽन्यस्य ज्ञानादेव परिक्षयः।¦अनिष्टस्योभयस्यापि सर्वस्यान्यस्य भोगतः॥ २॥ | |||
}} | |||
{{VerseBlock | |||
| document_id = BSAB | |||
| chapter_id = BSAB_C04 | |||
| verse_id = BSAB_C04_V03 | |||
| verse_type = mantra | |||
| verse_text = उत्तरेषूत्तरेष्वेवं यावद्वायुं विमुक्तिगाः। | |||
| verse_lines = उत्तरेषूत्तरेष्वेवं यावद्वायुं विमुक्तिगाः।¦प्रविश्य भुञ्जते भोगांस्तदन्तर्बहिरेव वा॥ ३॥ | |||
}} | |||
{{VerseBlock | |||
| document_id = BSAB | |||
| chapter_id = BSAB_C04 | |||
| verse_id = BSAB_C04_V04 | |||
| verse_type = mantra | |||
| verse_text = वायुर्विष्णुं प्रविश्यैव भोगांश्चैवोत्तरोत्तरम्। | |||
| verse_lines = वायुर्विष्णुं प्रविश्यैव भोगांश्चैवोत्तरोत्तरम्।¦उत्क्रम्य मानुषा मुक्तिं यान्ति देहक्षयात् सुराः॥४॥ | |||
}} | |||
{{VerseBlock | |||
| document_id = BSAB | |||
| chapter_id = BSAB_C04 | |||
| verse_id = BSAB_C04_V05 | |||
| verse_type = mantra | |||
| verse_text = अर्चिरादिपथा वायुं प्राप्य तेन जनार्दनम्। | |||
| verse_lines = अर्चिरादिपथा वायुं प्राप्य तेन जनार्दनम्।¦यान्त्युत्तमा नरोच्चाद्या ब्रह्मलोकात् सहाऽमुना॥ ५॥ | |||
}} | |||
{{VerseBlock | |||
| document_id = BSAB | |||
| chapter_id = BSAB_C04 | |||
| verse_id = BSAB_C04_V06 | |||
| verse_type = mantra | |||
| verse_text = यथासङ्कल्पभोगाश्च चिदानन्दशरीरिणः। | |||
| verse_lines = यथासङ्कल्पभोगाश्च चिदानन्दशरीरिणः।¦जगत्सृष्ट्यादिविषये महासामर्थ्यमप्यृते॥ ६॥ | |||
}} | |||
{{VerseBlock | |||
| document_id = BSAB | |||
| chapter_id = BSAB_C04 | |||
| verse_id = BSAB_C04_V07 | |||
| verse_type = mantra | |||
| verse_text = यथेष्टशक्तिमन्तश्च विना स्वाभाविकोत्तमान्। | |||
| verse_lines = यथेष्टशक्तिमन्तश्च विना स्वाभाविकोत्तमान्।¦अनन्यवशगाश्चैव वृद्धिह्रासविवर्जिताः।¦दुःखादिरहितं नित्यं मोदन्तेऽविरतं सुखम्॥ ७॥ | |||
}} | |||
{{VerseBlock | |||
| document_id = BSAB | |||
| chapter_id = BSAB_C04 | |||
| verse_id = BSAB_C04_V08 | |||
| verse_type = mantra | |||
| verse_text = पूर्णप्रज्ञेन मुनिना सर्वशास्त्रार्थसङ्ग्रहः। | |||
| verse_lines = पूर्णप्रज्ञेन मुनिना सर्वशास्त्रार्थसङ्ग्रहः।¦कृतोऽयं प्रीयतां तेन परमात्मा रमापतिः॥ ८॥ | |||
}} | |||
{{VerseBlock | |||
| document_id = BSAB | |||
| chapter_id = BSAB_C04 | |||
| verse_id = BSAB_C04_V09 | |||
| verse_type = mantra | |||
| verse_text = नमो नमोऽशेषदोषदूरपूर्णगुणात्मने। | |||
| verse_lines = नमो नमोऽशेषदोषदूरपूर्णगुणात्मने।¦विरिञ्चिशर्वपूर्वेड्यवन्द्याय श्रीवराय ते॥ ९॥ | |||
}} | |||
[[Category:Anubhashya]] | [[Category:Anubhashya]] | ||
[[Category:Moola]] | [[Category:Moola]] | ||