Mundaka: Difference between revisions

Imported from pramati-sarvamoola XML (grantha.io importer v3)
Imported from pramati-sarvamoola XML (grantha.io importer v3)
Line 16: Line 16:
</div>
</div>


<div class="bhashya-collection" id="bhashya-MUN_C01_V01">
<div class="bhashya" id="MUN_C01_V01_B01" data-verse="MUN_C01_V01">
<div class="bhashya" id="MUN_C01_V01_B01" data-verse="MUN_C01_V01">
<p>आनन्दमजरं नित्यमजमक्षयमच्युतम् ।</p>
<p>आनन्दमजरं नित्यमजमक्षयमच्युतम् ।</p>
Line 26: Line 27:
<p>ब्रह्मणः प्रथमे कल्पे शिवः प्रथमजः स्मृतः ।</p>
<p>ब्रह्मणः प्रथमे कल्पे शिवः प्रथमजः स्मृतः ।</p>
<p>सनकाद्यास्तु वाराहे ब्रह्मा विष्णोः सुतोऽग्रजः ॥ इति ब्रह्माण्डे ।</p>
<p>सनकाद्यास्तु वाराहे ब्रह्मा विष्णोः सुतोऽग्रजः ॥ इति ब्रह्माण्डे ।</p>
</div>
</div>
</div>


Line 62: Line 65:
</div>
</div>


<div class="bhashya-collection" id="bhashya-MUN_C01_V05">
<div class="bhashya" id="MUN_C01_V03_B01" data-verse="MUN_C01_V05">
<div class="bhashya" id="MUN_C01_V03_B01" data-verse="MUN_C01_V05">
<p>ऋगाद्या अपरा विद्या यदा विष्णोर्न वाचकाः ।</p>
<p>ऋगाद्या अपरा विद्या यदा विष्णोर्न वाचकाः ।</p>
Line 147: Line 151:
<p>स्ववेदव्रतयुक्तस्य सर्ववेदगतास्वपि ।</p>
<p>स्ववेदव्रतयुक्तस्य सर्ववेदगतास्वपि ।</p>
<p>अधिकारोऽस्ति विद्यासु नावेदव्रतिनः क्वचित् ॥ इति व्यासस्मृतौ ॥ १५ ॥</p>
<p>अधिकारोऽस्ति विद्यासु नावेदव्रतिनः क्वचित् ॥ इति व्यासस्मृतौ ॥ १५ ॥</p>
</div>
</div>
</div>


Line 187: Line 193:
<div class="gr-author-note">इति प्रथमः खण्डः</div>
<div class="gr-author-note">इति प्रथमः खण्डः</div>


<div class="bhashya-collection" id="bhashya-MUN_C01_V07">
<div class="bhashya" id="MUN_C01_V07_B07" data-verse="MUN_C01_V07">
<div class="bhashya" id="MUN_C01_V07_B07" data-verse="MUN_C01_V07">
<p>एतद्ब्रह्म चतुर्मुखः ॥</p>
<p>एतद्ब्रह्म चतुर्मुखः ॥</p>
</div>
</div>
</div>


Line 206: Line 215:
</div>
</div>


<div class="bhashya-collection" id="bhashya-MUN_C02_V01">
<div class="bhashya" id="MUN_C02_V01_B01" data-verse="MUN_C02_V01">
<div class="bhashya" id="MUN_C02_V01_B01" data-verse="MUN_C02_V01">
<p>तदेतत्सत्यं भगवान् । तत्कामाः कर्माण्याचरथ । तदा साऽपि परविद्या । अन्यथा प्लवा ह्येते अदृढा यज्ञरूपाः ।</p>
<p>तदेतत्सत्यं भगवान् । तत्कामाः कर्माण्याचरथ । तदा साऽपि परविद्या । अन्यथा प्लवा ह्येते अदृढा यज्ञरूपाः ।</p>
Line 264: Line 274:
<p>एवं त्रेतायां केचिदन्ये पृथक् तानिष्ट्वा विष्णावर्पयन्ते न चान्यैः ॥</p>
<p>एवं त्रेतायां केचिदन्ये पृथक् तानिष्ट्वा विष्णावर्पयन्ते न चान्यैः ॥</p>
<p>इति च ब्रह्माण्डे ।</p>
<p>इति च ब्रह्माण्डे ।</p>
</div>
</div>
</div>


Line 347: Line 359:
</div>
</div>


<div class="bhashya-collection" id="bhashya-MUN_C02_V10">
<div class="bhashya" id="MUN_C02_V10_B01" data-verse="MUN_C02_V10">
<div class="bhashya" id="MUN_C02_V10_B01" data-verse="MUN_C02_V10">
<p>विष्णोः सर्वेभ्यः किञ्चिदुत्तमत्वं जानन्त इमं लोकमाविशन्ति ।</p>
<p>विष्णोः सर्वेभ्यः किञ्चिदुत्तमत्वं जानन्त इमं लोकमाविशन्ति ।</p>
Line 359: Line 372:
<div class="bhashya" id="MUN_C02_V10_B01" data-verse="MUN_C02_V10">
<div class="bhashya" id="MUN_C02_V10_B01" data-verse="MUN_C02_V10">
<p>त्रैविद्या माम् इति तु येप्यन्यदेवता भक्ताः तेऽपि मामेव कौन्तेय यजन्त्यविधिपूर्वकम् अहं हि सर्वयज्ञानां भोक्ता इत्युक्तत्वादज्ञानपूर्वयाजिनस्त्रैविद्याः॥</p>
<p>त्रैविद्या माम् इति तु येप्यन्यदेवता भक्ताः तेऽपि मामेव कौन्तेय यजन्त्यविधिपूर्वकम् अहं हि सर्वयज्ञानां भोक्ता इत्युक्तत्वादज्ञानपूर्वयाजिनस्त्रैविद्याः॥</p>
</div>
</div>
</div>


Line 414: Line 429:
</div>
</div>


<div class="bhashya-collection" id="bhashya-MUN_C03_V02">
<div class="bhashya" id="MUN_C03_V02_B02" data-verse="MUN_C03_V02">
<div class="bhashya" id="MUN_C03_V02_B02" data-verse="MUN_C03_V02">
<p>अपरं त्वक्षरं या सा प्रकृतिर्जडरूपिका ।</p>
<p>अपरं त्वक्षरं या सा प्रकृतिर्जडरूपिका ।</p>
<p>अक्षरं परमं श्रीस्तु परतः परमक्षरम् ॥</p>
<p>अक्षरं परमं श्रीस्तु परतः परमक्षरम् ॥</p>
<p>वासुदेवः परानन्दः इति त्रिविधमक्षरम् ॥ इति च ॥ २ ॥</p>
<p>वासुदेवः परानन्दः इति त्रिविधमक्षरम् ॥ इति च ॥ २ ॥</p>
</div>
</div>
</div>


Line 438: Line 456:
</div>
</div>


<div class="bhashya-collection" id="bhashya-MUN_C03_V04">
<div class="bhashya" id="MUN_C03_V04_B04" data-verse="MUN_C03_V04">
<div class="bhashya" id="MUN_C03_V04_B04" data-verse="MUN_C03_V04">
<p>विष्ण्वङ्गानां हि नामानि द्युभ्वादीनि तु सर्वशः ।</p>
<p>विष्ण्वङ्गानां हि नामानि द्युभ्वादीनि तु सर्वशः ।</p>
<p>क्रीडादिशक्तिरूपत्वात् तज्जत्वादन्यवस्तुषु ॥ इति च ॥ ४ ॥</p>
<p>क्रीडादिशक्तिरूपत्वात् तज्जत्वादन्यवस्तुषु ॥ इति च ॥ ४ ॥</p>
</div>
</div>
</div>


Line 452: Line 473:
</div>
</div>


<div class="bhashya-collection" id="bhashya-MUN_C03_V05">
<div class="bhashya" id="MUN_C03_V05_B01" data-verse="MUN_C03_V05">
<div class="bhashya" id="MUN_C03_V05_B01" data-verse="MUN_C03_V05">
<p>वासुदेवः पुमान्नामा पूर्णत्वात् स स्वयोषिति ।</p>
<p>वासुदेवः पुमान्नामा पूर्णत्वात् स स्वयोषिति ।</p>
<p>रमायां गर्भमदधात् प्रजास्तस्मात् प्रजज्ञिरे ॥ इति च ॥</p>
<p>रमायां गर्भमदधात् प्रजास्तस्मात् प्रजज्ञिरे ॥ इति च ॥</p>
</div>
</div>
</div>


Line 477: Line 501:
</div>
</div>


<div class="bhashya-collection" id="bhashya-MUN_C03_V07">
<div class="bhashya" id="MUN_C03_V07_B01" data-verse="MUN_C03_V07">
<div class="bhashya" id="MUN_C03_V07_B01" data-verse="MUN_C03_V07">
<p>सप्तार्चिषो वृत्तयः । होमाः सम्बन्धाः । लोकाः गोलकाः । गुहाशयां बुद्धौ । लोपः समाने इति सूत्रादेकयकारलोपः । प्रतिपुरुषं सप्त सप्त ॥ ८ ॥</p>
<p>सप्तार्चिषो वृत्तयः । होमाः सम्बन्धाः । लोकाः गोलकाः । गुहाशयां बुद्धौ । लोपः समाने इति सूत्रादेकयकारलोपः । प्रतिपुरुषं सप्त सप्त ॥ ८ ॥</p>
</div>
</div>
</div>


Line 501: Line 528:
<div class="gr-author-note">इति तृतीयः खण्डः</div>
<div class="gr-author-note">इति तृतीयः खण्डः</div>


<div class="bhashya-collection" id="bhashya-MUN_C03_V09">
<div class="bhashya" id="MUN_C03_V09_B01" data-verse="MUN_C03_V09">
<div class="bhashya" id="MUN_C03_V09_B01" data-verse="MUN_C03_V09">
<p>भगवतः कर्म चेष्टा तपो ज्ञानं च परामृतब्रह्माख्यः पुरुषो भगवानेव ।</p>
<p>भगवतः कर्म चेष्टा तपो ज्ञानं च परामृतब्रह्माख्यः पुरुषो भगवानेव ।</p>
Line 512: Line 540:
<div class="bhashya" id="MUN_C03_V09_B01" data-verse="MUN_C03_V09">
<div class="bhashya" id="MUN_C03_V09_B01" data-verse="MUN_C03_V09">
<p>स्वाभाविकी ज्ञानबलक्रिया च इति श्रुतिः ।</p>
<p>स्वाभाविकी ज्ञानबलक्रिया च इति श्रुतिः ।</p>
</div>
</div>
</div>


Line 537: Line 567:
</div>
</div>


<div class="bhashya-collection" id="bhashya-MUN_C04_V02">
<div class="bhashya" id="MUN_C04_V02_B01" data-verse="MUN_C04_V02">
<div class="bhashya" id="MUN_C04_V02_B01" data-verse="MUN_C04_V02">
<p>विज्ञानाद् ब्रह्मणः परम् । नाभिहृदादिह सतोऽम्भसि यस्य पुंसो विज्ञानशक्तिरहमासमनन्तशक्तेः इति भागवते ।</p>
<p>विज्ञानाद् ब्रह्मणः परम् । नाभिहृदादिह सतोऽम्भसि यस्य पुंसो विज्ञानशक्तिरहमासमनन्तशक्तेः इति भागवते ।</p>
</div>
</div>
</div>


Line 550: Line 583:
</div>
</div>


<div class="bhashya-collection" id="bhashya-MUN_C04_V03">
<div class="bhashya" id="MUN_C04_V03_B03" data-verse="MUN_C04_V03">
<div class="bhashya" id="MUN_C04_V03_B03" data-verse="MUN_C04_V03">
<p>प्राणः प्रणयनाद्विष्णुर्वक्तृत्वाद्वागुदीरितः ।</p>
<p>प्राणः प्रणयनाद्विष्णुर्वक्तृत्वाद्वागुदीरितः ।</p>
<p>मनो मन्तृत्वतो विष्णुः सर्वजीवनियामकः ॥ इति शब्दनिर्णये ॥</p>
<p>मनो मन्तृत्वतो विष्णुः सर्वजीवनियामकः ॥ इति शब्दनिर्णये ॥</p>
</div>
</div>
</div>


Line 582: Line 618:
</div>
</div>


<div class="bhashya-collection" id="bhashya-MUN_C04_V06">
<div class="bhashya" id="MUN_C04_V06_B06" data-verse="MUN_C04_V06">
<div class="bhashya" id="MUN_C04_V06_B06" data-verse="MUN_C04_V06">
<p>अमृतस्य मुक्तस्य सेतुः । मुक्तोपसृप्यव्यपदेशात् मुक्तानां परमा गतिः इत्यादेः ॥ ६ ॥</p>
<p>अमृतस्य मुक्तस्य सेतुः । मुक्तोपसृप्यव्यपदेशात् मुक्तानां परमा गतिः इत्यादेः ॥ ६ ॥</p>
</div>
</div>
</div>


Line 595: Line 634:
</div>
</div>


<div class="bhashya-collection" id="bhashya-MUN_C04_V07">
<div class="bhashya" id="MUN_C04_V07_B07" data-verse="MUN_C04_V07">
<div class="bhashya" id="MUN_C04_V07_B07" data-verse="MUN_C04_V07">
<p>हृदयस्था सदा विष्णुर्बहुधा चैकधा भवेत् ।</p>
<p>हृदयस्था सदा विष्णुर्बहुधा चैकधा भवेत् ।</p>
<p>चरति स्वेच्छयैवान्तः सर्वजीवान्नियामयन् ॥ इति प्रवृत्ते ॥ ७ ॥</p>
<p>चरति स्वेच्छयैवान्तः सर्वजीवान्नियामयन् ॥ इति प्रवृत्ते ॥ ७ ॥</p>
</div>
</div>
</div>


Line 635: Line 677:
</div>
</div>


<div class="bhashya-collection" id="bhashya-MUN_C04_V11">
<div class="bhashya" id="MUN_C04_V11_B11" data-verse="MUN_C04_V11">
<div class="bhashya" id="MUN_C04_V11_B11" data-verse="MUN_C04_V11">
<p>परा अप्यवरा यस्मात् स हि विष्णुः परावरः ॥ ११ ॥</p>
<p>परा अप्यवरा यस्मात् स हि विष्णुः परावरः ॥ ११ ॥</p>
</div>
</div>
</div>


Line 648: Line 693:
</div>
</div>


<div class="bhashya-collection" id="bhashya-MUN_C04_V12">
<div class="bhashya" id="MUN_C04_V12_B12" data-verse="MUN_C04_V12">
<div class="bhashya" id="MUN_C04_V12_B12" data-verse="MUN_C04_V12">
<p>ब्रह्माण्डमध्यगो नित्यं तपत्येष रवौ स्थितः ॥ इति च ॥ १२ ॥</p>
<p>ब्रह्माण्डमध्यगो नित्यं तपत्येष रवौ स्थितः ॥ इति च ॥ १२ ॥</p>
</div>
</div>
</div>


Line 661: Line 709:
</div>
</div>


<div class="bhashya-collection" id="bhashya-MUN_C04_V13">
<div class="bhashya" id="MUN_C04_V13_B13" data-verse="MUN_C04_V13">
<div class="bhashya" id="MUN_C04_V13_B13" data-verse="MUN_C04_V13">
<p>सूर्यादयस्तं न भासयन्ति ॥ १३ ॥</p>
<p>सूर्यादयस्तं न भासयन्ति ॥ १३ ॥</p>
</div>
</div>
</div>


Line 676: Line 727:
<div class="gr-author-note">इति चतुर्थः खण्डः ॥</div>
<div class="gr-author-note">इति चतुर्थः खण्डः ॥</div>


<div class="bhashya-collection" id="bhashya-MUN_C04_V14">
<div class="bhashya" id="MUN_C04_V14_B14" data-verse="MUN_C04_V14">
<div class="bhashya" id="MUN_C04_V14_B14" data-verse="MUN_C04_V14">
<p>इदं ब्रह्मैव विश्वं पूर्णम् । इदमेव वरिष्ठं सर्वोत्तमम् । इदंशब्दानां बहुत्वाद् ब्रह्मविषय एवेदंशब्दः ॥ १४ ॥</p>
<p>इदं ब्रह्मैव विश्वं पूर्णम् । इदमेव वरिष्ठं सर्वोत्तमम् । इदंशब्दानां बहुत्वाद् ब्रह्मविषय एवेदंशब्दः ॥ १४ ॥</p>
</div>
</div>
</div>


Line 694: Line 748:
</div>
</div>


<div class="bhashya-collection" id="bhashya-MUN_C05_V01">
<div class="bhashya" id="MUN_C05_V01_B01" data-verse="MUN_C05_V01">
<div class="bhashya" id="MUN_C05_V01_B01" data-verse="MUN_C05_V01">
<p>स्वादुवत्सर्वदाऽत्ति । न तु स्वाद्वेव । तस्येदमाहुः पिप्पलं स्वाद्वग्रे तन्नोन्नशद्यः पितरं न वेद इत्यज्ञानां स्वादुनिषेधात् । जीवाद्यमेव नाश्नाति भगवान् । न तु नाश्नात्येव । तस्येदमाहुः पिप्पलं स्वादु इत्युक्तत्वात् ।</p>
<p>स्वादुवत्सर्वदाऽत्ति । न तु स्वाद्वेव । तस्येदमाहुः पिप्पलं स्वाद्वग्रे तन्नोन्नशद्यः पितरं न वेद इत्यज्ञानां स्वादुनिषेधात् । जीवाद्यमेव नाश्नाति भगवान् । न तु नाश्नात्येव । तस्येदमाहुः पिप्पलं स्वादु इत्युक्तत्वात् ।</p>
Line 702: Line 757:
<p>अभोक्ता चैव भोक्ता च भगवान् विष्णुरव्ययः ॥</p>
<p>अभोक्ता चैव भोक्ता च भगवान् विष्णुरव्ययः ॥</p>
<p>इति तत्त्वसारे ॥ १ ॥</p>
<p>इति तत्त्वसारे ॥ १ ॥</p>
</div>
</div>
</div>


Line 713: Line 770:
</div>
</div>


<div class="bhashya-collection" id="bhashya-MUN_C05_V02">
<div class="bhashya" id="MUN_C05_V02_B02" data-verse="MUN_C05_V02">
<div class="bhashya" id="MUN_C05_V02_B02" data-verse="MUN_C05_V02">
<p>नास्तीशोऽस्या यतोऽन्यो हि ततोऽनीशा हरेर्मतिः ।</p>
<p>नास्तीशोऽस्या यतोऽन्यो हि ततोऽनीशा हरेर्मतिः ।</p>
<p>तया मुह्यति जीवस्तमन्यं ज्ञात्वा विमुच्यते ॥</p>
<p>तया मुह्यति जीवस्तमन्यं ज्ञात्वा विमुच्यते ॥</p>
<p>जीवादन्यः स्वतन्त्रोऽयं यतोऽतः पुरुषोत्तमः ॥ इति ब्रह्मसारे ।</p>
<p>जीवादन्यः स्वतन्त्रोऽयं यतोऽतः पुरुषोत्तमः ॥ इति ब्रह्मसारे ।</p>
</div>
</div>
</div>


Line 728: Line 788:
</div>
</div>


<div class="bhashya-collection" id="bhashya-MUN_C05_V03">
<div class="bhashya" id="MUN_C05_V03_B03" data-verse="MUN_C05_V03">
<div class="bhashya" id="MUN_C05_V03_B03" data-verse="MUN_C05_V03">
<p>पुण्यं चानिष्टं विधूय ॥ ३ ॥</p>
<p>पुण्यं चानिष्टं विधूय ॥ ३ ॥</p>
</div>
</div>
</div>


Line 759: Line 822:
</div>
</div>


<div class="bhashya-collection" id="bhashya-MUN_C05_V06">
<div class="bhashya" id="MUN_C05_V06_B06" data-verse="MUN_C05_V06">
<div class="bhashya" id="MUN_C05_V06_B06" data-verse="MUN_C05_V06">
<p>सत्यो हि भगवान् विष्णुः सद्गुणत्वात् प्रकीर्तितः ।</p>
<p>सत्यो हि भगवान् विष्णुः सद्गुणत्वात् प्रकीर्तितः ।</p>
<p>आसुरास्तद्विरुद्धत्वादनृताः परिकीर्तिताः ।</p>
<p>आसुरास्तद्विरुद्धत्वादनृताः परिकीर्तिताः ।</p>
<p>तस्य विष्णोर्निधानं तु वैकुण्ठो लोक उत्तमः ॥ इति च ॥ ६ ॥</p>
<p>तस्य विष्णोर्निधानं तु वैकुण्ठो लोक उत्तमः ॥ इति च ॥ ६ ॥</p>
</div>
</div>
</div>


Line 774: Line 840:
</div>
</div>


<div class="bhashya-collection" id="bhashya-MUN_C05_V07">
<div class="bhashya" id="MUN_C05_V07_B05" data-verse="MUN_C05_V07">
<div class="bhashya" id="MUN_C05_V07_B05" data-verse="MUN_C05_V07">
<p>सर्वगत्वात् दूरेऽन्तिके च ।</p>
<p>सर्वगत्वात् दूरेऽन्तिके च ।</p>
</div>
</div>
</div>


Line 787: Line 856:
</div>
</div>


<div class="bhashya-collection" id="bhashya-MUN_C05_V08">
<div class="bhashya" id="MUN_C05_V08_B08" data-verse="MUN_C05_V08">
<div class="bhashya" id="MUN_C05_V08_B08" data-verse="MUN_C05_V08">
<p>नान्यैर्देवैर्हरिं पश्येत् ज्ञानरूपेण वायुना ।</p>
<p>नान्यैर्देवैर्हरिं पश्येत् ज्ञानरूपेण वायुना ।</p>
Line 795: Line 865:
<div class="bhashya" id="MUN_C05_V08_B08" data-verse="MUN_C05_V08">
<div class="bhashya" id="MUN_C05_V08_B08" data-verse="MUN_C05_V08">
<p>षोडशकलाशरीरो न भवतीति निष्कलः । यदा पश्यः पश्यते रुग्मवर्णम् आनन्दरूपममृतं यद्विभाति इत्युक्तत्वात् ॥ ५ ॥</p>
<p>षोडशकलाशरीरो न भवतीति निष्कलः । यदा पश्यः पश्यते रुग्मवर्णम् आनन्दरूपममृतं यद्विभाति इत्युक्तत्वात् ॥ ५ ॥</p>
</div>
</div>
</div>


Line 831: Line 903:
</div>
</div>


<div class="bhashya-collection" id="bhashya-MUN_C06_V01">
<div class="bhashya" id="MUN_C06_V01_B01" data-verse="MUN_C06_V01">
<div class="bhashya" id="MUN_C06_V01_B01" data-verse="MUN_C06_V01">
<p>स आत्मज्ञार्चको ब्रह्मणो धाम प्राणं वेद । यत्र विश्वं पूर्णं ब्रह्म निहितम् ।</p>
<p>स आत्मज्ञार्चको ब्रह्मणो धाम प्राणं वेद । यत्र विश्वं पूर्णं ब्रह्म निहितम् ।</p>
Line 851: Line 924:
<p>सर्वं तीर्त्वा हरिं शुक्रं प्रतिवृत्तिर्भवेत्पुनः ।</p>
<p>सर्वं तीर्त्वा हरिं शुक्रं प्रतिवृत्तिर्भवेत्पुनः ।</p>
<p>ज्ञानिनः सा हि मुक्तिः स्यात्तन्नैवात्येति कश्चन ॥ इति महावाराहे ।</p>
<p>ज्ञानिनः सा हि मुक्तिः स्यात्तन्नैवात्येति कश्चन ॥ इति महावाराहे ।</p>
</div>
</div>
</div>


Line 889: Line 964:
</div>
</div>


<div class="bhashya-collection" id="bhashya-MUN_C06_V05">
<div class="bhashya" id="MUN_C06_V05_B05" data-verse="MUN_C06_V05">
<div class="bhashya" id="MUN_C06_V05_B05" data-verse="MUN_C06_V05">
<p>सर्वतो देहादेर्मुक्ताः सन्तः । सर्वगं भगवन्तं प्राप्य तमेवापियन्ति ।</p>
<p>सर्वतो देहादेर्मुक्ताः सन्तः । सर्वगं भगवन्तं प्राप्य तमेवापियन्ति ।</p>
<p>देहादेः सर्वतो मुक्ताः सर्वगं पुरुषोत्तमम् ।</p>
<p>देहादेः सर्वतो मुक्ताः सर्वगं पुरुषोत्तमम् ।</p>
<p>प्राप्य तस्मिन् प्रविश्याथ मोदन्तेऽन्तर्बहिस्तथा ॥ इति च ॥</p>
<p>प्राप्य तस्मिन् प्रविश्याथ मोदन्तेऽन्तर्बहिस्तथा ॥ इति च ॥</p>
</div>
</div>
</div>


Line 904: Line 982:
</div>
</div>


<div class="bhashya-collection" id="bhashya-MUN_C06_V06">
<div class="bhashya" id="MUN_C06_V06_B06" data-verse="MUN_C06_V06">
<div class="bhashya" id="MUN_C06_V06_B06" data-verse="MUN_C06_V06">
<p>ब्रह्मलोकेषु स्थित्वा परान्तकाले परिमुच्यन्ति ॥ ६ ॥</p>
<p>ब्रह्मलोकेषु स्थित्वा परान्तकाले परिमुच्यन्ति ॥ ६ ॥</p>
</div>
</div>
</div>


Line 917: Line 998:
</div>
</div>


<div class="bhashya-collection" id="bhashya-MUN_C06_V07">
<div class="bhashya" id="MUN_C06_V07_B07" data-verse="MUN_C06_V07">
<div class="bhashya" id="MUN_C06_V07_B07" data-verse="MUN_C06_V07">
<p>अविरोधश्च सादृश्यमेकदेशस्थितिस्तथा ।</p>
<p>अविरोधश्च सादृश्यमेकदेशस्थितिस्तथा ।</p>
Line 947: Line 1,029:
<div class="bhashya" id="MUN_C06_V07_B07" data-verse="MUN_C06_V07">
<div class="bhashya" id="MUN_C06_V07_B07" data-verse="MUN_C06_V07">
<p>अन्यथा गता भविष्यन्तीत्यध्याहारो दोषः । न च मूलरूपाणि प्रतिदेवता इत्युच्यन्ते देवानाम् । प्रतिरूपशब्दवदि्ध प्रतिदेवताशब्दः । विज्ञानात्मा सह देवैश्च सर्वैः प्राणा भूतानि सम्प्रतिष्ठन्ति यत्र इमाः षोडशकलाः पुरुषायणाः पुरुषं प्राप्यास्तं गच्छन्ति इति यथा सोम्येमाः समुद्रायणाः इति नदीदृष्टान्तपूर्वकं पुरुषप्राप्तिकथनाच्च मुक्ता देवता एवोच्यन्ते । स प्राणमसृजत इत्यादेश्च पुरुषो भगवान् ॥ ७ ॥</p>
<p>अन्यथा गता भविष्यन्तीत्यध्याहारो दोषः । न च मूलरूपाणि प्रतिदेवता इत्युच्यन्ते देवानाम् । प्रतिरूपशब्दवदि्ध प्रतिदेवताशब्दः । विज्ञानात्मा सह देवैश्च सर्वैः प्राणा भूतानि सम्प्रतिष्ठन्ति यत्र इमाः षोडशकलाः पुरुषायणाः पुरुषं प्राप्यास्तं गच्छन्ति इति यथा सोम्येमाः समुद्रायणाः इति नदीदृष्टान्तपूर्वकं पुरुषप्राप्तिकथनाच्च मुक्ता देवता एवोच्यन्ते । स प्राणमसृजत इत्यादेश्च पुरुषो भगवान् ॥ ७ ॥</p>
</div>
</div>
</div>


Line 958: Line 1,042:
</div>
</div>


<div class="bhashya-collection" id="bhashya-MUN_C06_V08">
<div class="bhashya" id="MUN_C06_V08_B08" data-verse="MUN_C06_V08">
<div class="bhashya" id="MUN_C06_V08_B08" data-verse="MUN_C06_V08">
<p>अगम्यनामरूपत्वादमुक्तैर्मुक्तिगा नराः ।</p>
<p>अगम्यनामरूपत्वादमुक्तैर्मुक्तिगा नराः ।</p>
Line 972: Line 1,057:
<div class="bhashya" id="MUN_C06_V08_B08" data-verse="MUN_C06_V08">
<div class="bhashya" id="MUN_C06_V08_B08" data-verse="MUN_C06_V08">
<p>विमुक्त इत्यमुक्त इत्यर्थः । विप्रिय इतिवत् । अविहायेति च । अनन्तं वै नाम इति श्रुतिः ॥ ८ ॥</p>
<p>विमुक्त इत्यमुक्त इत्यर्थः । विप्रिय इतिवत् । अविहायेति च । अनन्तं वै नाम इति श्रुतिः ॥ ८ ॥</p>
</div>
</div>
</div>


Line 983: Line 1,070:
</div>
</div>


<div class="bhashya-collection" id="bhashya-MUN_C06_V09">
<div class="bhashya" id="MUN_C06_V09_B09" data-verse="MUN_C06_V09">
<div class="bhashya" id="MUN_C06_V09_B09" data-verse="MUN_C06_V09">
<p>परं ब्रह्म विदित्वा तु बृंहितः स्यात् स्वयोग्यतः ।</p>
<p>परं ब्रह्म विदित्वा तु बृंहितः स्यात् स्वयोग्यतः ।</p>
Line 1,020: Line 1,108:
<p>तस्मात् स भगवान् विष्णुर्ज्ञेयः सर्वोत्तमोत्तमः ।</p>
<p>तस्मात् स भगवान् विष्णुर्ज्ञेयः सर्वोत्तमोत्तमः ।</p>
<p>सदा सर्वगुणैः पूर्णो योऽनन्तः पुरुषोत्तमः ॥ इति च ।</p>
<p>सदा सर्वगुणैः पूर्णो योऽनन्तः पुरुषोत्तमः ॥ इति च ।</p>
</div>
</div>
</div>


Line 1,043: Line 1,133:
<div class="gr-author-note">इति श्रीमदानन्दतीर्थभगवत्पादाचार्यविरचितम् आथर्वणोपनिषद्भाष्यं समाप्तम् ॥</div>
<div class="gr-author-note">इति श्रीमदानन्दतीर्थभगवत्पादाचार्यविरचितम् आथर्वणोपनिषद्भाष्यं समाप्तम् ॥</div>


<div class="bhashya-collection" id="bhashya-MUN_C06_V11">
<div class="bhashya" id="MUN_C06_V11_B1" data-verse="MUN_C06_V11">
<div class="bhashya" id="MUN_C06_V11_B1" data-verse="MUN_C06_V11">
<p>प्रीयतां भगवान् मह्यं प्रेष्ठप्रेष्ठतमः सदा ।</p>
<p>प्रीयतां भगवान् मह्यं प्रेष्ठप्रेष्ठतमः सदा ।</p>
<p>मम नित्यं नमाम्येनं परमोदारसद्गुणम् ॥</p>
<p>मम नित्यं नमाम्येनं परमोदारसद्गुणम् ॥</p>
</div>
</div>
</div>